new Element("img", {"src":"http://th.effectivemeasure.net/em_image", "style":"position:absolute; left:-5px;"}).inject($(document.body));

ปราสาทบายนภายในกำแพงเมืองนครธม


ปราสาทบาย


  • ปราสาทบายนในนครธมนั้นเป็นโบราณสถานที่สำคัญที่สุดเป็นลำดับที่สองที่ควรมาเที่ยวชมเมื่อมาเยือนอังกอร์ สร้างขึ้นเมื่อปลายคริสต์ศตวรรษที่ 12 ในรัชสมัยของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ปราสาทบายนสร้างขึ้นจากหินทรายและเป็นสัญลักษณ์ของเขาพระสุเมรุ เมื่อมองจากด้านนอก จะแลดูคล้ายกับเขาวงกต แต่ความจริงแล้ว ลักษณะของปราสาทบายนนั้นสร้างขึ้นตามแบบแผนของยันตระ ซึ่งเป็นเรขาคณิตของพุทธศาสนาของอินเดีย เป็นสัญลักษณ์ของมันดาล่า หรือรูปวงกลมอันเป็นสัญลักษณ์แทนจักรวาลและพลังศักดิ์สิทธิ์ในศาสนาฮินดู
  • ปราสาทบายนมี 3 ชั้น ชั้นแรกมีประตู 8 บาน และระหว่างแต่ละประตูมีภาพนูนต่ำประดับอยู่บนกำแพง ภาพแกะสลักนูนต่ำเหล่านี้นับว่ามีความงดงามมากที่สุดในอังกอร์ โดยจะใช้เวลาในการเดินชมหลายชั่วโมง และหากมีความเข้าใจถึงประวัติศาสตร์และความเชื่อของเขมรมาล่วงหน้าแล้ว ก็จะช่วยให้เข้าใจงานศิลปะเหล่านี้ได้ดียิ่งขึ้น 
  • ปราสาทบายนตั้งอยู่ใจกลางนครธม โดยตั้งอยู่ห่างจากประตูทิศใต้ไปทางทิศเหนือประมาณ 1.5 กิโลเมตร และตั้งอยู่ขนานกับประตูทิศเหนือ
  • จุดสำคัญๆ ที่ควรไปชม ได้แก่ (1) หอคอย 37 ยอด และใบหน้าทำจากหินทราย 216 หน้าบนยอดหอคอย (2) ประตูทางเข้าทางทิศตะวันออกและระเบียงคตรอบนอกซึ่งมีภาพปูนปั้นรูปวิถีชีวิตประจำวันและเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์ (3) ระเบียงคตชั้นในซึ่งมีรูปนูนต่ำตามหลักเทวตำนานของฮินดู (4) ระเบียงคตชั้นบนซึ่งมีรูปปั้น พระโพธิสัตว์โลเกศวร มากมาย (5) หอคอยกลาง
  • งานศิลปะอื่นๆ ได้แก่ รูปเทพธิดา ภาพนูนต่ำรูปนางอัปสร และรูปปั้นหินรูปพญานาค และสิงห์ศิลปะเขมรซึ่งคอยปกปักษ์รักษาปราสาท



ปราสาทบาย


สถาปัตยกรรมและรูปแบบปราสาทบายนในนครธม

เมื่อดูจากภายนอก สถาปัตยกรรมของปราสาทบายนอาจทำให้เกิดความสับสนได้ และข้อมูลดังต่อไปนี้จะช่วยให้ท่านทำความเข้าใจได้ดีที่สุด

ประเด็นที่สำคัญเกี่ยวกับปราสาทบายนมีดังต่อไปนี้
  • ปราสาทบายนหันหน้าไปทางทิศตะวันออก
  • ปราสาทบายนตั้งอยู่ใจกลางนครธมพอดิบพอดี
  • ปราสาทบายนไม่มีกำแพง ไม่มีคูน้ำอยู่ใกล้ๆ เนื่องจากกำแพงและคูน้ำเป็นของนครธมโดยรวม ครอบคลุมเนื้อที่ 9 ตารางกิโลเมตร
(1) ปราสาทบายนเป็นวัดพุทธ ดังนั้น จึงมีใบหน้าของพระโพธิสัตว์แกะสลักจากหินจำนวน 216 ใบหน้าประดับอยู่บนยอดปราสาท ไม่มีเทพเจ้าฮินดูปรากฏอยู่ภายในเช่นเดียวกับปราสาทอื่นๆ ในอังกอร์ อย่างไรก็ดี มีรูปปั้นและภาพนูนต่ำที่บอกเล่าถึงตำนานและเทวตำนานและศาสนาฮินดูปรากฏอยู่มากมาย

(2) ปราสาทบายนมีลักษณะโครงสร้างดังต่อไปนี้
  • ปราสาทบายนมี 3 ชั้น ระเบียงคตชั้นนอกชั้นล่าง ระเบียงคตชั้นในบนชั้นหนึ่ง และระเบียงคตชั้นบน โดยมักจะเรียกว่าชั้นที่หนึ่ง ชั้นที่สอง และชั้นที่สาม (โดยไล่ระดับจากยอดสุดลงมาด้านล่าง)
ระเบียงคตชั้นนอกของปราสาทบายนประดับตกแต่งด้วย ภาพนู นต่ำ  
  • ส่วนใหญ่เป็นยุคช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 13 และบอกเล่าถึงเครื่องแต่งกาย เครื่องยุทธภัณฑ์ กลุ่มชาวต่างชาติ งานศิลปะ และเสื้อผ้า ฯลฯ
  • ควรซื้อคู่มือที่ละเอียดๆ ซึ่งอธิบายถึงรายละเอียดและสถานที่ตั้งของงานศิลปะเหล่านี้มาอ่าน แต่ต่อไปนี้จะเป็นบทนำเกี่ยวกับงานจิตรกรรมฝาผนัง
  • จากทิศตะวันออก และยังคงอยู่ในระเบียงคตฝั่งทิศตะวันออก อีกฝั่งหนึ่งของประตูนำไปสู่ลาน ตามด้วยภาพบ้านเรือนของชาวเขมร ชาวบ้านชาวเมืองบางส่วนเป็นพ่อค้าชาวจีนที่เข้ามาค้าขาย
  • ในมุมฝั่งทิศตะวันออกเฉียงใต้ มีฉากของปราสาทที่ยังสร้างไม่เสร็จ มีหอคอย นางอัปสร และศิวลึงค์
  • ฝั่งตะวันออกของระเบียงคตทางทิศใต้ มีรูปการทำศึกสงครามทางนาวีที่ทะเลสาบโตนเลสาบระหว่างกองทัพเขมรกับจาม ด้านล่างเป็นรูปเกี่ยวกับชีวิตของชาวบ้าน ตลาด การทำอาหารกลางแจ้ง การล่าสัตว์ รูปผู้หญิงกำลังเลี้ยงลูก และคนป่วยทุพพลภาพ 
  • ระเบียงคตทางทิศใต้ เมื่อผ่านประตูซึ่งนำไปสู่ลาน จะมีภาพเรือกับชาวประมง และมีเรือสำเภาจีนด้วย ด้านล่างเป็นรูปการชนไก่ และมีรูปพระราชวัง เจ้าหญิง ข้าทาสบริวาร คนกำลังคุยและเล่นเกมกัน มีนักมวยปล้ำ และภาพหมูป่าสู้กัน จากนั้นก็จะมีรูปการทำศึกสงคราม โดยกองทัพจามสละเรือมาต่อสู้กับนักรบของเขมรซึ่งสวมชุดเกราะป้องกัน จากนั้นก็จะมีรูปเขมรชนะสงคราม ตามด้วยรูปพระมหากษัตริย์ของเขมรเฉลิมฉลองชัยชนะกับบรรดาประชาชน
  • ในฝั่งตะวันตกของระเบียงคตทางทิศใต้ มีรูปขบวนทหารทั้งของเขมรและจาม ช้าง เครื่องยุทธสงครามต่างๆ เช่น หน้าไม้ยักษ์ และเครื่องยิงหิน
  • ทางด้านทิศใต้ของระเบียงคตฝั่งตะวันตก มีภาพนูนต่ำที่ยังไม่เสร็จเป็นรูปกองทัพทหารเดินฝ่าดงป่า จากนั้นจึงสู้รบกับกองกำลังเขมรกลุ่มต่างๆ
  • ในระเบียงคตทางทิศตะวันตก เมื่อเดินผ่านประตูซึ่งนำไปสู่ลานมาแล้ว จะมีภาพเหตุชุลมุนระหว่างนักรบเขมร ต่อจากนั้นก็เป็นภาพนักรบวิ่งไล่ล่ากันผ่านสระน้ำซึ่งมีปลาขนาดมหึมากำลังกินกวางตัวเล็กอยู่ จากนั้นก็จะมีภาพพระราชพิธีแห่ โดยมีพระมหากษัตริย์ยืนอยู่บนช้าง โดยมีเรือไฟศักดิ์สิทธิ์นำหน้า 
  • ในฝั่งตะวันตกของระเบียงคตทางทิศเหนือ มีภาพงานรื่นเริงต่างๆ ที่ยังไม่เสร็จสมบูรณ์ เช่น นักกีฬา นักเล่นกล นักกายกรรม ขบวนพาเหรดสัตว์ มีนักพรตนักอยู่ในป่า และมีภาพสงครามระหว่างกองทัพเขมรกับจามเพิ่มเติม 
  • ในระเบียงคตทางทิศเหนือ เมื่อเดินผ่านประตูซึ่งนำไปสู่ลานมาแล้ว จะมีภาพกองทัพเขมรหลบหนีทหารชาวจามที่บุกเข้ามา
  • ในระเบียงคตฝั่งตะวันออก มีภาพการสู้รบบนบกระหว่างกองทัพเขมรกับจาม โดยขี่ช้างทั้งสองฝ่าย ซึ่งดูเหมือนว่าฝ่ายเขมรเป็นฝ่ายชนะ ระเบียงคตชั้นนอกปิดล้อมรอบลาน ซึ่งภายในมีห้องสมุด 2 แห่ง (อยู่ที่แต่ละด้านของประตูทางเข้าฝั่งตะวันออก) 



ปราสาทบาย